İşe alım bedava: herkesten önce AI iş arkadaşlarından bir şirket kur

İsim, açıklama ve sınır verilen ajanlar; işi birbirine devretmeleri, bir kez öğretilip takvime bağlanmaları ve her şeyi ayakta tutan tek klasör.

Hızlı not: Bu yazının en sevdiğim tarafı şu: kurduğun hiçbir şey ürüne ait değil. İsimler, açıklamalar ve klasör senin. Ürün değişse bile aynı kadroyu taşıyabiliyorsun.

Daha fazla müşteri kazanmaya çalışan çoğu insan hâlâ şirketin tamamı. İsimleri bul. Mektupları yaz. Görselleri hazırla. Cevap yazanlara dön. Haftayı say. Her biri, bir öncekinin bitmesini bekliyor.

Hiçbir iş devredilmiyor. Her şey sırasını bekliyor, çünkü tek kafa ve tek çift el aynı anda tek yerde olabiliyor. Gün bitiyor, liste hâlâ orada duruyor.

Çoğu insan aslında biliyor: kovalamanın ve saymanın onun odada olmasına ihtiyacı yoktu. Yine de kendisi yapıyor, çünkü başka kimse yok.

Tek kişilik hattın şirkete dönüşme şekli şu: işlere isim veriyorsun, hepsini tek bir paylaşılan bilgisayara koyuyorsun ve masaya oturduğunda günün ilk saati çoktan işlemiş oluyor.

İlk haftanın çarşambasında kadro şöyle görünüyordu:

• Mara: satın alacak insanları buluyor. Geriye özet değil, liste getiriyor.
• Cole: onlara yazıyor. Her isme bir mektup, kendi dilinde, göndermeye hazır.
• Rina: görselleri yapıyor. Açılış sayfası, gönderi, mektubun yanında duran banner.
• Vince: gelen kutusuna bakıyor. Cevap yazanlara aynı saat içinde insan gibi bir cevap gidiyor.
• Owen: haftayı sayıyor. Kim ödedi, kim sustu, hafta ne getirdi.

Tek bilgisayarda beş isim ve 50 kişilik yeri var.

Perde arkasında ne var?

Pencere bir mesajlaşma uygulamasına benziyor: solda isimler, sağda balonlar. İlk gün genelde her sohbetin geçtiği gibi geçiyor: soru yazıyorsun, cevabı okuyorsun, tekrar yazıyorsun.

Balonların arkasında ise her isim; işi olan, kendi konuşması olan ve görevler arasında silinmeyen bir çalışma hafızası olan bir ekip arkadaşı. Her birinin tarayıcısı, dosya sistemi ve terminali olan bir bilgisayarı var ve o bilgisayar senin masanda değil, bir veri merkezinde çalışıyor.

Görevin ortasında dizüstünü kapatıyorsun ve iş devam ediyor. Bir hesap bir bilgisayar alıyor ve o bilgisayardaki her çalışan kendi ekranında çalışıyor. Birkaçı aynı anda çalışabiliyor ve dosyalar, tarayıcı oturumları ve girişler o tek bilgisayarda yaşadığı için, birinin bitirip kaydettiği şey diğerinin alması için zaten orada duruyor.

Adım 1: İlk iş arkadaşını işe al

Açık tek bir sohbet penceren var ve içinde kimse yok. Hesap toplamda 50 ekip arkadaşı ve grup sohbeti tutuyor, seninki bir tanesini kullanıyor.

Bu fikre en sert itiraz şuydu: onlarca yapay zeka ekip arkadaşı olması aslında ters tepiyor, bu bir gösteriş metriği. Ertesi sabah gerekçesi de eklendi: şimdi de bir sürü ekip arkadaşını yönetmek zorunda kalıyorlar ve çoğu insan kötü yönetici.

Öte yandan kod yazmayan bir kullanıcı üç tane çalıştırıyor: bir genel koordinatör, Betty adında bir not tutucu ve Elvira dediği, bir sonraki adım çalışmadan önce her çıktıyı kontrol eden bir gözcü. İş akışının tek bir parçasını devretmek ona günde 2 ile 4 saat kazandırıyor.

Hangi iş kendi çalışanını hak ediyor?

İlk işe alım tek bir iş demek ve bu işin beş testi birden geçmesi gerekiyor:

• Hedef: başkasına ait olmayan tek bir sahiplik alanı.
• Kaynaklar: kendine ait araçlar, uygulamalar ve dosyalar.
• Çalışma şekli: kadronun geri kalanından farklı bir yöntem.
• Onay sınırı: durup sana soracağı, adı konmuş bir çizgi.
• Takvim: iş belirli aralıklarla tekrarlanıyor.

Yetenek avcısı, masraf yöneticisi ve hata tekrarlayıcı beşini de geçiyor. "Genel yardımcı" hiçbirini geçmiyor: dokümanların kendisi de bunun ajana daha az yön verdiğini ve kaydedilen bağlamı tekrar kullanmayı zorlaştırdığını söylüyor.

İşe alım dört hareket: yeni sohbet aç, yeni ajan oluştur, profilini düzenle (isim, unvan, açıklama, avatar) ve ilk mesaj olarak gerçek bir iş ver. Selamlama değil, iş.

Açıklama alanı, işe alımın kendisi

Açıklama, insanların ziyan ettiği alan. Oysa yazdığını unuttuktan sonra bile geçerli kalan kuralları o tutuyor. Bugünün işi mesaja gider.

Dokümanlardaki iki rol kartı da bir sınırla bitiyor. Biri "onay almadan asla bir müşteriyle iletişime geçme ya da hesabını değiştirme", diğeri "üretim ayarlarını asla değiştirme" diyor.

Mara aday bulucu ve açıklaması tam bu şekle göre yazılmış:

[sattığın şey] için haftalık aday araştırmasını sen yürüt.
İsimleri [kaynaklar] üzerinden topla, halihazırda bir akışta
olan herkesi listeden düş ve her ismin neden listede olduğunu
yazarak, en güçlüsü başta olacak şekilde bağlantılı bir liste
döndür. Kimseyle asla iletişime geçme ve onay almadan asla
hazır liste satın alma.

Dört cümle, ikisi sınır. İşini, koşunun tamamını okumadan bu açıklamaya karşı kontrol edebiliyorsun.

İlk mesajı ise bugünün işi ve beş alandan oluşuyor. Bir alanı boş bırakırsan başlamadan önce durup onu sana soruyor:

Az önce yazdığın açıklama, aynı zamanda bir sonraki işe alımın Mara hakkında bileceği her şey.

Adım 2: İşi birbirlerine devretsinler

İkinciyi işe aldığın anda kurye işi sana kalıyor. Mara Cole'a ait bir isim buluyor, sen kopyalayıp taşıyorsun, Rina brifini bekliyor. Kadro doluyor ama iş yine senin taşıyabildiğin hızda ilerliyor.

Bir kullanıcı, bir genel koordinatörün kendi teşhisini aktardı: rol açıklaması olmayan ajanlar birbirlerine iş devredemiyor. Boş açıklama o ajanı şemadan düşürüyor. Başkasına ait bir iş, yalnızca diğer açıklamalara bakılarak yönlendiriliyor, başka hiçbir şeye değil.

Bir ajanın açıklaması, organizasyon şemasının kendisidir.

Devrin kendisi asenkron bir mesaj: bir ajan gönderiyor, alan ajan uyanıyor, isteği yerine getiriyor ve sonra cevap veriyor. Bütün alışveriş, senin okuyabildiğin konuşmanın içinde kalıyor.

Bir grup sohbeti 2 ile 6 ajan alıyor. Normal yazıyorsun, kimin cevap vereceğine kendi aralarında karar veriyorlar; birini adıyla çağırmak istediğinde @ var. Her aşamada tek bir sorumlu istersen paralel devirler işi tekrarlamayı bırakıyor.

Dokümanların yeni bir gruba verdiği açılış cümlesi aynen şöyle:

@Araştırmacı kaynak malzemeyi topla ve her iddiayı linkle.
@Yazar bulguları bir lansman taslağına çevir.
@İnceleyici taslağı kaynaklara karşı kontrol et ve sadece
engelleyici sorunları listele. Hiçbir şey yayınlamayın.

Üç rol, tek teslim ve bir durma kuralı; isimleri kendi kadronla değiştiriyorsun.

Tersinden çalışan bir istem de var: ajana şemayı kendisi yazdırıyor.

Bana ve ne yaptığıma bak. Hakkımda bulabildiğin bütün bilgiyi
topla. Oluşturduğum ajanlara bak, bunlar senin ekibin. Bir şeyi
değiştirmemiz mi gerekiyor, yoksa yeni ajan mı eklemeliyiz?
Bu ekipleri yönetmenin en iyi yolu ne? Beni daha üretken
yapacak başka ne var?

Kadronu okuyup senin hiç yazmadığın açıklamaları geri veriyor. Bir kullanıcı genel koordinatöründen tek bir şey istedi: koordinatör diğer ajanlara mesaj attı, onlar cevap yazdı ve incelemesi için bir pull request geldi. Bunu kimse yönlendirmedi; ajanların kendi açıklamaları yönlendirdi.

Çalışanı kopyala

Cole tek bir pazarda çalışıyor ve sen ikincisini istiyorsun. Onu kopyalıyorsun:

• Taşınan: profil, ayarlar, açık skill'ler, rutinler ve avatar.
• Taşınmayan: konuşma geçmişi, öğrenilmiş hafıza ve sohbet ekleri.
• İsimlendirme: kopya "<isim> kopya" olarak geliyor, iş almadan önce adını değiştir.

Kopya şemaya aynı işle ve sıfır geçmişle iniyor. Yol boyunca çözdükleri şeyler ise konuşmayla birlikte ölüyor. Yarın sabah hepsi işe sıfırdan başlıyor.

Adım 3: İşi bir kez öğret, sonra takvime bağla

Cole'un bu sabahki mektuplarında pazartesi düzelttiğin iki hata yine vardı. Hiçbirini saklamadı, yani yöntem hâlâ senin kafanda.

Dokümanlar buna bir sırayla cevap veriyor. Beş hareket ve takvim en sonda:

1. Gerçek bir işi bir kez çalıştır: yanlış gitmesi güvenli bir kapsamla canlı bir iş.
2. Sonucu düzelt: çıktı, inceleyebileceğin bir şey olana kadar devam et.
3. Süreci kaydet: işe yarayan koşu, adı olan bir skill'e dönüşsün.
4. İkinci bir girdide test et: farklı bir hesap, farklı bir dosya, aynı adımlar.
5. Rutini oluştur: ancak tekrar denemeler ve hata halleri yazıldıktan sonra.

Takvim yalnızca üstündeki dört hareket çalıştığı için çalışıyor.

Rina'nın işi tarayıcıda 15 tık olduğu için "görevi öğret" özelliği bunu kaydediyor. Kayıt, bilgisayar görünümünden 10 dakikaya kadar çalışıyor, mikrofon sesi almıyor ve yöntemi düzenleyebileceğin bir taslak olarak geri veriyor. Taslak kelimesi dokümanların kendi kelimesi: tek bir kayıt, bir kaynak kaybolduğunda ya da bir fiyat onay gerektirdiğinde ne yapılacağını gösteremez.

Ona kelimesi kelimesine şunu söylüyorsun:

Az önce kullandığımız süreci "Haftalık hesap sağlığı" adıyla
bir skill olarak kaydet. Kaynak sistemleri, risk tanımlarını,
çıktı biçimini ve müşteriyle iletişimin her zaman onay
gerektirdiği kuralını dahil et.

Kaynaklar, kurallar, çıktı şekli ve onay çizgisi tek seferde sabitleniyor. Skill, onu öğreten konuşmadan daha uzun yaşıyor.

Skill hâlâ çağrılmayı bekliyor. Rutin ise o çağrı ve tek cümle saati, kaynağı ve durma kuralını belirliyor:

Hafta içi her gün 08:00'de, güncel hesap listesi üzerinde
"Günlük müşteri riski" skill'ini çalıştır. Bu konuşmaya
bağlantılı bir izleme listesi gönder. Müşterilerle iletişime
geçme. Kaynak veri gelmiyorsa eski veriyi kullanma, hatayı bildir.

Son cümle, dünün rakamlarını pazartesiden uzak tutuyor. Bir ajan 50 rutine kadar tutuyor ve her birinin son 20 koşusu kayıtta kalıyor.

Rutini ajana da yazdırabiliyorsun: işi konuşma içinde tarif ediyorsun ve rutini kendisi kuruyor. Bir kullanıcının her sabah çalışıp pazar günü rapor veren takibini o hiç yazmamış.

Adım 4: Gerçek hesapları eline ver

Vince iade cevabını yazdı ve cevap bir sohbet penceresinde duruyor. Sen onu her işin sonunda yaptığın gibi elle e-posta programına yapıştırıyorsun.

Bilgisayar kullanımı, temiz bir API'si olmayan uygulamalar ve siteler için var. Dokümanların gerekçesi tek cümle: iş "sohbet taslağı olarak değil, gerçek araçların içinde bitiyor".

Sana ihtiyaç duyulan beş an var ve dokümanlar hepsini adlandırıyor: parola ya da geçiş anahtarı, iki adımlı doğrulama kodu, robot kontrolü, ödeme veya kimlik doğrulaması ve açıkça insan gerektiren siteler. Bu beşinin dışındaki her şey sensiz yürüyor.

Biri geldiğinde ajan bilgisayarını konuşmadan açıyorsun, kontrolü alıyorsun, sadece engellenen adımı yapıyorsun, geri veriyorsun ve mevcut sayfadan devam etmesini söylüyorsun. Tarayıcı oturumları kalıcı olduğu için o sitedeki bir sonraki iş genelde giriş yapılmış başlıyor. Hesap için tek tarayıcı olduğundan, Vince için açtığın oturum Mara, Cole, Rina ve Owen için de hazır bekliyor. Parolalar ise değerin maskelendiği ve konuşmaya hiç girmediği güvenli sır isteğinden geçiyor.

Mümkün olan her yerde bağlayıcı tercih ediliyor: bir siteye tıklaya tıklaya gitmekten daha güvenilir ve tarayıcı da bağlayıcısı olmayan siteler için duruyor. Kurulu bağlayıcılar hesap genelinde geçerli, yani tek ekleme bütün kadroyu kapsıyor. Mesajın içinde @ bir bağlayıcıyı göreve ekliyor, / ise kayıtlı bir skill'i çağırıyor.

Adım 5: Kadronun getirdiğini say

Beşi bütün hafta çalıştı ve ekstrende sadece bir abonelik görünüyor. Bitirdikleri tek bir şeyi bile saymadın, dolayısıyla o koltuk hâlâ gider olarak okunuyor.

Onları bir insanı saydığın gibi say: ne bitirdiklerine göre. Alıcı bulma, onlara yazma ve gelen kutusuna bakma haftası şöyle bitiyor:

Mara'nın 38'i Cole'un 38'i ve o 9 cevaptan biri sözleşmeyi imzaladı.

Haftanın maliyetini de aynı yerden çıkarıyorsun: koltuk bedelini al, kullanım aşımını ekle ve kadronun bitirdiği iş sayısına böl. Örnek haftada toplam 339 bitmiş iş, iş başına yaklaşık 56 sent maliyet çıkıyor.

Sayacın en çok neyle hareket ettiğini bilmek de işe yarıyor: kadronun bakması gereken şey miktarıyla. Bir kullanıcı kendi oyununun uçtan uca test edilmesini çalıştırdı ve her hamlede ekran görüntüsü almanın haftalık havuzu yaktığını gördü. Her ekran görüntüsü, modelin hareket edebilmek için okuduğu bir resim. Tekrarlayan işi bağlayıcı üzerinden yönlendirdiğinde havuz ekranlara bakmak için ödemeyi bırakıyor.

Owen haftanın fiyatını da kendisi çıkarıyor ve iş tek bir cuma rutinine sığıyor:

Her cuma 17:00'de bu haftanın koltuk maliyetini ve kullanım
aşımı toplamını bana sor, sonra ikisini her ajanın bitirdiği
iş sayısına bölüp bitmiş iş başına maliyeti bu konuşmaya yaz.
Hiçbir faturalama ayarını değiştirme.

Her şeyi ayakta tutan tek hareket

Beşi de tek bir bilgisayarda yaşıyor ve o bilgisayar her güncellemede kendisinin çoğunu siliyor.

Kurduğun her araç, araçların gittiği yere kuruluyor: home dizinine global kurulum. Sonra bilgisayar en güncel imaj üzerine kendini yeniden kuruyor ve Owen'ın komut satırı aracı artık orada değil.

O kutuda arayüzün gösterdiğinden fazla yetkin var. Canlı bir makinede çalıştırılan tek bir komut, kullanıcının parolasız root olabildiğini gösterdi. Dokümanlar bunu yumuşak anlatıyor: dosyalar, tarayıcı durumu ve desteklenen girişler "normal güncellemeleri ve kurtarmayı atlatacak şekilde tasarlanmış", geçici dizinleri, elle kurulmuş paketleri ve kaydedilmemiş uygulama durumunu ise "değiştirilebilir" saymalısın.

Aynı kontrol daha açık sözlü: bir güncellemeden sonra ayakta kalan tek şey /workspace olmuş. Bağımlılık klasörü boş dönmüş, sistem paketleri ve /usr gitmiş, bazı araçlar birden fazla kez yeniden kurulmuş.

Şirketi tek bir klasör tutuyor ve dört alt klasör kadronun sahip olduğu her şeyi kapsıyor:

• /workspace/bin: ajanlarının çağırdığı komut satırı araçları, o klasör PATH'te.
• /workspace/config: o araçların okuduğu bütün ayar dosyaları.
• /workspace/skills: öğrettiğin yöntemler, home dizininin dışında.
• /workspace/state: işin ürettiği dosyalar, sonuçlar ve proje durumu.

Home artık sadece bir önbellek. Kadronun ihtiyacı olan hiçbir şey sistem paketine binmiyor. Her skill'in başına da şu satır giriyor:

Her adımdan önce /workspace/bin/bootstrap.sh çalıştır:
eksik olan her şeyi /workspace/bin içine kur, ayarları
/workspace/config içinden yerine kopyala ve /workspace/bin
klasörünü PATH'e ekle. Asla home dizinine kurma ve asla
sisteme paket kurma.

Kadro işe başlamadan önce kendi araçlarını yerine koyuyor. Eksik bir araç kendini yeniden kuruyor ve iş devam ediyor.

Kadro, yaşadığı klasör kadar kalıcı.

Bunu kendi makinende de kanıtlayabilirsin: iki dosya oluştur, birini /workspace içine, diğerini home dizinine koy, güncellemeyi çalıştır ve beş dakika sonra tekrar bak. İkisinden biri geri geliyor. Kadronun ihtiyacı olan her şey, dosyasını koruyan klasöre girecek.

Artık yönetici sensin

Herkes bir sohbet penceresinde, soru yazıp cevap okuyarak başlıyor. İkinci işe alım civarında bir yerde bu iş olmaktan çıkıyor.

Üç şey kurdun ve üçünü de sen yazdın: isimler, açıklamalar ve klasör. Hiçbiri ürünle birlikte gelmedi ve ürün değiştiğinde hiçbiri gitmiyor.

Artık bir bordron var ve beş isim uzunluğunda. İş istemeyi bırakıp iş dağıtmaya başladın.